زیتون از محصولات شاخص کشاورزی گیلان به شمار می‌رود و نام شهرستان رودبار بیش از هر نقطه دیگری با این محصول گره خورده است؛ فصل برداشت زیتون در گیلان از اوایل شهریورماه آغاز شده و حالا در میانه این فصل، بیش از ۱۱ هزار تن از محصول باغ‌های زیتون استان برداشت شده است
بر اساس آمار سازمان جهاد کشاورزی گیلان، تاکنون حدود ۴۵ درصد از محصول باغ‌های زیتون استان برداشت شده و عملیات برداشت همچنان ادامه دارد. پیش‌بینی می‌شود تا پایان فصل برداشت، مجموع تولید زیتون گیلان به حدود ۲۵ هزار تن برسد.
تنوع ارقام؛ از زرد و شنگه تا آربیکن و کرونایکی
زیتون تولیدی گیلان تنها به یک رقم محدود نمی‌شود و باغداران استان ارقام متنوعی از این محصول را کشت می‌کنند. ارقام داخلی شامل زرد، شنگه، ماری، فیشمی و روغنی است و در کنار آنها ارقام خارجی همچون آربیکن، مانزانیلا، کرونایکی و کاراتینا نیز در باغ‌های استان وجود دارد.
به گفته علی رحیمی یکی از کارشناسان حوزه کشاورزی، این تنوع در ارقام، ظرفیت مناسبی برای تولید انواع محصولات زیتونی ایجاد کرده و می‌تواند در صورت توسعه صنایع تبدیلی و تکمیل زنجیره فرآوری، سهم بیشتری از ارزش اقتصادی محصول را نصیب باغداران و فعالان این بخش کند.
۹ هزار هکتار باغ بارور در گیلان
صالح محمدی رئیس سازمان جهاد کشاورزی گیلان با اشاره به جایگاه این استان در تولید زیتون کشور می‌گوید، ۱۳ درصد سطح زیر کشت باغ‌های زیتون کشور به گیلان و شهرستان رودبار اختصاص دارد.
طبق گفته محمدی، در مجموع ۹ هزار و ۸۱۰ هکتار باغ زیتون دارد که از این میزان، ۹ هزار و ۲۹ هکتار زیر کشت رفته و بارور است.
آنطور که رئیس سازمان جهاد کشاورزی گیلان می‌گوید، بیش از ۲۲ هزار بهره‌بردار در باغ‌های زیتون استان فعالیت دارند و معیشت بخشی از خانوارهای روستایی و کشاورزان گیلانی به تولید این محصول وابسته است.
از باغ تا کارخانه؛ ظرفیت ۳۶ هزار تنی فرآوری و روغن‌کشی
یکی از مهم‌ترین مزیت‌های زیتون گیلان، وجود زیرساخت‌های فرآوری این محصول در استان است؛ ظرفیتی که می‌تواند از خام‌فروشی جلوگیری کرده و ارزش اقتصادی بیشتری برای تولیدکنندگان ایجاد کند.
بر اساس اعلام سازمان جهاد کشاورزی گیلان، در حال حاضر ۱۰۰ واحد فرآوری و بسته‌بندی مدرن و نیمه‌مدرن زیتون با ظرفیت ۱۲ هزار تن در استان فعال است.
همچنین ۱۰ کارخانه روغن‌کشی صنعتی با ظرفیت ۲۴ هزار تن در گیلان فعالیت می‌کنند؛ به این ترتیب ظرفیت اسمی واحدهای فرآوری و روغن‌کشی زیتون استان به ۳۶ هزار تن می‌رسد؛ ظرفیتی که در صورت استفاده حداکثری می‌تواند بخش قابل توجهی از محصول تولیدی استان را پوشش دهد.
ضرورت تقویت زنجیره ارزش زیتون
علی رحیمی از کارشناسان حوزه کشاورزی معتقد است، افزایش تولید زیتون زمانی می‌تواند به رونق اقتصادی بیشتر منجر شود که محصول پس از برداشت، در مسیر فرآوری و بسته‌بندی مناسب قرار گیرد. توسعه واحدهای فرآوری، ارتقای کیفیت بسته‌بندی و تقویت صنایع روغن‌کشی از جمله اقداماتی است که می‌تواند ارزش افزوده این محصول را افزایش دهد.
به گفته رحیمی، از سوی دیگر، وجود بیش از ۲۲ هزار بهره‌بردار نشان می‌دهد که زیتون تنها یک محصول کشاورزی در گیلان نیست، بلکه بخش مهمی از اقتصاد خانوارهای فعال در این حوزه را تشکیل می‌دهد.
با ادامه برداشت محصول و تحقق پیش‌بینی تولید ۲۵ هزار تن زیتون در سال جاری، گیلان می‌تواند از ظرفیت‌های موجود در بخش تولید و فرآوری برای تقویت جایگاه خود در بازار زیتون کشور استفاده کند؛ ظرفیتی که بخش مهمی از آن در باغ‌های زیتون رودبار و مناطق مستعد استان شکل گرفته و اکنون در فصل برداشت، بیش از هر زمان دیگری خودنمایی می‌کند.